शनिबार, जेष्ठ १६, २०८३
भौतिकवादी समाज नेपाल सिराहा जिल्ला समितिको आयोजनामा गोलबजारस्थित उद्योग वाणिज्य संघको सभाहलमा ‘भौतिकवाद के हो र के होइन ?’ विषयक अन्तरक्रिया कार्यक्रम तथा तेस्रो जिल्ला भेला सम्पन्न भएको छ। करिब एक सय जनाको सहभागिता रहेको कार्यक्रममा वैज्ञानिक चेतना, भौतिकवाद, अन्धविश्वास तथा आधुनिक विज्ञानको भूमिकामाथि गहन छलफल गरिएको थियो।
कार्यक्रमका वक्ताहरूले वर्तमान विश्व विज्ञान र प्रविधिको तीव्र विकासको युगमा प्रवेश गरिसकेको उल्लेख गर्दै मानव जीवनका अधिकांश गतिविधि विज्ञान र प्रविधिमा आधारित रहेको बताए। सञ्चार, स्वास्थ्य, शिक्षा, कृषि, यातायात र उत्पादनका क्षेत्रमा भएका उल्लेखनीय उपलब्धिहरू आधुनिक विज्ञानका देन भए पनि समाजमा अझै धार्मिक भ्रम, भाग्यवाद र अन्धविश्वासको प्रभाव कायम रहेको उनीहरूको धारणा थियो।
वैज्ञानिक समाजवादी कम्युनिस्ट पार्टी नेपालका महासचिव विश्वभक्त दुलाल ‘आहुति’ले भौतिकवाद कुनै व्यक्ति, धर्म वा समुदायविरुद्धको विचार नभई सत्य, तर्क र वैज्ञानिक प्रमाणमा आधारित जीवनदृष्टि भएको बताए। उनले अन्धविश्वासमा विश्वास गर्ने मानिसहरूलाई विरोधीका रूपमा नभई सचेतनाको यात्रामा रहेका सहयात्रीका रूपमा हेर्नुपर्ने धारणा राख्दै वैज्ञानिक सोचको विस्तारमार्फत समाज रूपान्तरण सम्भव हुने बताए।
भौतिकवादी समाज नेपालका केन्द्रीय सदस्य रोशन जनकपुरीले भौतिकवादलाई नयाँ अवधारणा नभई हजारौँ वर्षदेखि विकसित हुँदै आएको दार्शनिक परम्पराको निरन्तरताका रूपमा व्याख्या गरे। उनले दक्षिण एसियाली चार्वाक दर्शनबाट विकसित भएको भौतिकवादी चिन्तनले प्रकृति र समाजलाई अलौकिक शक्तिको सट्टा वस्तुगत यथार्थका आधारमा बुझ्ने दृष्टिकोण प्रदान गरेको बताए।
कार्यक्रममा सहभागी वक्ताहरूले नेपालका धेरै राजनीतिक तथा सामाजिक अभियन्ताहरूले आफूलाई प्रगतिशील दाबी गरे पनि व्यवहारमा अझै धार्मिक कर्मकाण्ड, भाग्यवाद र अन्धविश्वासबाट पूर्ण रूपमा मुक्त हुन नसकेको टिप्पणी गरे। विज्ञानको प्रयोग दैनिक जीवनमा व्यापक भए पनि समस्या समाधानका क्रममा अलौकिक शक्तिमाथि निर्भर रहने प्रवृत्ति अझै समाजमा विद्यमान रहेको उनीहरूको विश्लेषण थियो।
भौतिकवादी समाज नेपालका केन्द्रीय अध्यक्ष बैद्यनाथ श्रमजीवीले संस्था कुनै राजनीतिक दलको भ्रातृ संगठन नभई वैज्ञानिक सोच, तर्कशीलता र अन्धविश्वासविरुद्धको साझा अभियानका रूपमा स्थापित भएको बताए। विभिन्न विचार र राजनीतिक पृष्ठभूमिका व्यक्तिहरूलाई वैज्ञानिक चेतनाको आधारमा एकताबद्ध गर्ने उद्देश्यले संस्था गठन गरिएको उनको भनाइ थियो।
वक्ताहरूले भौतिकवादी बन्नु भनेको कुनै धर्म, संस्कृति वा समुदायप्रति घृणा गर्नु नभई हरेक विषयलाई प्रमाण, तर्क, अनुभव र वैज्ञानिक परीक्षणका आधारमा मूल्याङ्कन गर्ने अभ्यास विकास गर्नु रहेको स्पष्ट पारे। उनीहरूले समाजमा विद्यमान अन्धविश्वास, जातीय विभेद, भाग्यवाद तथा अलौकिक भ्रमविरुद्ध संघर्ष गर्दै वैज्ञानिक चेतनाको विस्तार गर्नुपर्ने आवश्यकता औँल्याए।
जिल्ला अध्यक्ष बिमल यादवको अध्यक्षतामा सम्पन्न कार्यक्रमको सहजीकरण केन्द्रीय सदस्य शिवकुमार महराले गरेका थिए भने केन्द्रीय सल्लाहकार राम रिजन यादवले अवधारणापत्र प्रस्तुत गरेका थिए।
अन्तरक्रियापछि सम्पन्न जिल्ला भेलाले रविन्द्र महराको अध्यक्षतामा २५ सदस्यीय नयाँ जिल्ला समिति चयन गरेको छ। साथै आठ सदस्यीय सल्लाहकार समिति समेत गठन गरिएको छ। भेलाले सिराहामा वैज्ञानिक चेतना, तर्कशील सोच र अन्धविश्वासविरुद्धको अभियानलाई थप प्रभावकारी रूपमा अगाडि बढाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेको छ।
